خرید اینترنتی کتاب و نوشت افزار

مسافران سرگردان

 امروز، روز جهانی پناهندگان است. مردمانی که به دلایل مختلف جانشان را کف دستشان می گیرند و ترک وطن می کنند.

این پدیده در طول تاریخ وجود داشته و همچنان نیز ادامه دارد. جنگ های داخلی و خارجی و خشونت، نابسامانی دولت ها و وضعیت اقتصادی و مسائل سیاسی عده ای را وادار به این مهاجرت های اجباری می کند. آمار سالانه ای که امروز کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان، اعلام کرده، نشان از این دارد که از 7.6 میلیارد جمعیت جهان، 68.5 میلیون نفر مجبور به ترک محل زندگی خود شده اند که 25.4 میلیون نفرشان پناهنده هستند؛ 40 میلیون به اجبار پناهنده شده اند و 3.1 میلیون نفر درخواست پناهندگی داده اند. آماری که برای پنجمین سال متوالی افزایش یافته است.

سوریه با 6.3 میلیون نفر، افغانستان 2.6 میلیون نفر، سودان جنوبی با ۲.۴ میلیون نفر، میانمار با ۱.۲ میلیون نفر و سومالی با ۹۸۶ هزار و ۴۰۰ نفر پنج کشوری هستند که در صدر کوچ پناهندگان قرار دارند و دو سوم از جمعیت پناهندگان دنیا را تشکیل می دهند. آمارها همچنین نشان می دهد در سال 2017، روزانه به طور میانگین چهل و چهار هزار و صدنفر مجبور به ترک دیار خود شده اند.

در این میان کشورهای ترکیه با پذیرش 3.5 میلیون نفر، پاکستان با 1.4 میلیون نفر، اوگاندا با 1.4 میلیون نفر، ایران با 979 هزار نفر و آلمان با 970 هزار نفر، نیز پنج کشوری هستند که بیش ترین شمار پناهنده را پذیرفته اند.

سازمان ملل از اسکان پناهندگان به خصوص در آمریکا و کشورهای اروپایی راضی نیست. اسکانی که پنجاه و چهار درصد کاهش یافته که دلیل آن را کاهش سطح پذیرش کشورهای اروپایی دانسته اند. گزارش سازمان ملل نشان می دهد پنجاه و دو درصد از آوارگان را کودکان زیر هجده سال تشکیل می دهند.

هنگامی که آنگلا مرکل نخست وزیر آلمان در سال 2015 اعلام کرد درب های این کشور به روی پناهندگان باز است، آلمان با هجوم پناهندگان به خصوص از کشور جنگ زدۀ سوریه مواجه شد. مردمانی که به امید فردایی بهتر وارد این کشور اروپایی شدند. آلمان کشوری است که جمعیت مسنی دارد و به شدت به نیروی کار جوان نیاز دارد. در نتیجه این سیاست بهانه ای بود که در کنار وجهه انسان دوستی،  نیروی کار این کشور را نیز تامین کند. پناهندگانی که وارد کشورهای اروپایی و به خصوص آلمان شدند، فرهنگ متفاوتی داشتند که با فرهنگ جامعه غربی در تداخل بود. در میان سیل جمعیت پناهندگان افراد بزهکاری بودند که با آشوب ها وجرم و جنایت، اعتراض مردم این جوامع مدرن به ویژه راست های افراطی را برانگیختند.

مرکل اما همچنان با دفاع از سیاست خود در راستای تامین نیروی کار و اسکان دادن به پناهندگان، در آخرین انتخابات فدرال آلمان با کاهش میزای رای روبرو شد و حالا از طرفی سایر حزب ها و به خصوص حزب های تندرو این کشور با فشار آوردن به وی، در تلاش برای بیرون کردن آوارگان بی پناه هستند. فشاری که گویی جواب داده و روند بازگرداندن پناهندگان در این کشور را تسریع داده است.

مقامات بلند پایه و تصمیم گیرندگان توجهی به آینده کسی که شاید با بازگشت به کشورش محکوم به شکست صد در صد است، خبر ندارند؛ که اگر داشتند مردمان افغان را که هر روز در کشورشان بمب گذاری صورت می گیرد، را به اجبار بازنمی گرداندند. البته ناگفته نماند که تداخلات فرهنگی دردسرهای بزرگی را ایجاد کرده و در مواردی آسایش و امنیت را در این کشورها از بین برده است. اما ای کاش سردمداران برای کسب محبوبیت بیشتری، که کاذب است، دست به هر تصمیمی نمی زدند و با آینده عده ای بازی نمی کردند. شاید تصورش کمی سخت باشد اما اگر پای صحبت کسی که زندگی در کمپ های پناهجویان را تجربه کرده بنشینید، احتمالا بیش تر تامل می کنید.

زندگی کردن کنار افرادی که هیچ کدامشان را نمی شناسید و ممکن است به شما تعرض کنند (ممکن است در میانشان مجرم وجود داشته باشد)، نگاه های سنگین مردم جامعه و ناسزاهای زیرلبشان به شما و چه بسا درگیری فیزیکی، ترس و اضطراب از اینکه هر لحظه ممکن است بیرونتان کنند، نداشتن اجازه کار و بلاتکلیفی و سایر مشکلات سختی که تحملشان طاقت فرساست و کسی را می طلبد که جانش به لبش رسیده باشد، گوشه ای از زندگی معلق پناهندگان است.

شرایط این روزها دیگر مانند سابق نیست. با هجوم آوارگان جنگ سوریه به کشورهای اروپایی و پیدایش یکسری معضلات، این کشورها دیگر شرایط سابق را برای اسکان پناهجویان ندارند و در حال تغییر سیاست های خود به سمت بیرون راندن پناهجویان هستند. مثال روشن این تصمیم کشتی پناهجویانی است که روزهای اخیر در سواحل ایتالیا سرگردان بود و پس از روزها سرگردانی میان دریا و عدم پذیرش ایتالیا برای ورودشان، توسط اسپانیا پذیرفته شدند و مشخص نیست چه آینده ای انتظارشان را می کشد. پس شاید بهتر باشد قبل از هر تصمیمی خوب به عواقب آن بسنجیم و بی گدار به آب نزنیم تا مجبور نشویم پس از سال ها آوارگی با دست خالی و آینده و جوانی از دست رفته، به اجبار بازگردیم.



معرفی کتاب روز جهانی پناهندگان مهاجرت



مطالب مرتبط

در مصاحبۀ شغلی چه سوالاتی بپرسیم؟
مرز میان خیال و واقعیت
عشق و نفرت قدرت مشابه دارند





نظرات کابران باهوک ریویو